Məktublarımız
 
 

Ana səhifə  |  Qeydiyyat  |  Əlaqə |  RSS 2.0

Sayt üzrə axtarış :
Baş redaktor: Rasim Qaraca
Redaktorlar:  Qan Tural, Elmin Həsənli
Səhifənin linki:
Adyazar- Susmaq yalan danışmaqdır » MÜZAKİRƏ EDİRİK » Rasim Qaraca. Müsahibə. Ə.Əlioğlunun suallarına cavablar.

İdarə paneli
İstifadəçi adını daxil et    
Şifrəni daxil et    
   
Parolu unutmuşam
   
Son xəbərlər
» Könül Də ...
» Ən Yeni Əd ...
» Yalnız İnsan. ...
» Günün şe ...
» Yazıçın& ...
» Aqşin Yeniseyin m& ...
» Qan Turalı. Sevgi ...
» Günün şe ...
» Orhan Pamukun yeni kita ...
» Şərif Ağ ...
 
Sorğu
Azad Yazarlar ocağının oxuculara təqdim etdikləri yazıları bəyənirsinizmi?

Bəyənirəm və düşünürəm ki, Azərbaycan ədəbiyyatının gələcəyi onların qələmindədir
Yazılarındakı bəzi məqamları ilə razılaşmasam da bəyənirəm
Özüm oxusam da başqalarına məsləhət görmürəm
Bir sözlə, biabırçılıqdır
Ədəbi məhsul nə qədər çeşidli olsa, seçim bir o qədər asanlaşar və rəqabətlə ədəbiyyat inkişaf edər


 
Təsadüf xəbərlər
» Viktor Pelevin Lev Tols ...
» Sayman Aruz. Bahar g ...
» Q.Turalı-Vaqif N&# ...
» Bertold Brecht. Kitabla ...
» Nazim Hikmət yenid ...
» Foto-şeir- Rasim Q ...
» Azər Əhmə ...
» Şərif və ...
» Aqil Abbas nəyi bi ...
» Qan Turalı- Nankor ...
 
Arxiv
Sentyabr 2010 (18)
Avqust 2010 (55)
İyul 2010 (28)
İyun 2010 (14)
May 2010 (22)
Aprel 2010 (21)
Mart 2010 (19)
Fevral 2010 (23)
Yanvar 2010 (15)
Dekabr 2009 (16)
Noyabr 2009 (16)
Oktyabr 2009 (24)
Sentyabr 2009 (15)
Avqust 2009 (3)
İyul 2009 (11)
İyun 2009 (97)
May 2009 (78)
Aprel 2009 (87)
Mart 2009 (59)
Fevral 2009 (56)
Yanvar 2009 (138)
Dekabr 2008 (43)
Noyabr 2008 (12)
Oktyabr 2008 (8)
Sentyabr 2008 (22)
 
«    Sentyabr 2010    »
BeÇaÇCaCŞB
 
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
 
 
Ən populyarlar
» Namiq Şaman. Göydələnlərdə ...
» Araz Gündüz. Şeirlər
» Günün şeiri
» Yalnız İnsan. Şeirlər
» Ən Yeni Ədəbiyyat. Nərmin Kamal
» Günün şeiri
» Aqşin Yeniseyin müsahibəsi
» Şahbaz Xuduoğlu. Sufi havası
» Əli Kərim. İki sevgi
» Qan Turalın müsahibəsi
 
Rasim Qaraca. Müsahibə. Ə.Əlioğlunun suallarına cavablar.

  Bölmə:    MÜZAKİRƏ EDİRİK

Rasim Qaraca: “ Bir millət üçün oxuma səviyyəsi ən birinci göstəricidir.”
Gənc yazıçı Əli Əlioğlunun suallarına cavablar.



- Rasim bəy, Azad Yazarlar Ocağından başlayaq. Bu günlərdə Ocağın başqanlığından istefa verdiyinizi öyrəndik. Bunun səbəbləri nə idi? Ümumən AYO ədəbiyyata nə verdi, nə verəcək?
- Bir neçə gün əvvəl Azad Yazarlar Ocağının keçirdiyi konfransda yazıçı Rafiq Tağı quruma yeni sədr olaraq seçildi. Buna səbəb təşkilatın nizamnamə tələbləridir. Müstəqillik dövrü Azərbaycan yazıçılarının demokratik bir təşkilatının varlığını qoruyub saxlamağa çalışırıq, 7 ildən artıqdır ki buna nail olmuşuq. Bu günün tələblərinə uyğun yenilənmək təbii və zəruri idi. Məqsəd nədir? Azərbaycanda yeni ədəbiyyat yaranmalıdır – mənim bildiyim tək gerçəklik budur, bu yolda çalışırıq, irəliyə doğru yürüyürük. Nələrə nail olmuşuq, bunu mən deyə bilmərəm, desəm də düzgün olmaz, sadəcə çalışmaq, nələrisə etmək lazım olduğunu bilirəm – AYO-nun missiyasını mən bunda görürəm. Yeni ədəbiyyat olmadan, yeni şeirlər, hekayələr, romanlar yazılmadan, bu əsərləri yazan yeni qələmlər meydana çıxmadan cəmiyyətin özündən əvvəlki formasiyadan çıxacağına mən inanmıram. Hər nəslin öz ədəbiyyatı, hətta, deyərdim, öz gizli ədəbiyyatı olmalıdır.
- Gizli ədəbiyyatı?
- Hərfi mənada qəbul etməyin, yəni dərsliklərdə oxudunuz leqal ədəbiyyatdan fərqli olaraq, hər kəsin bir-birinə nişan verdiyi, tövsiyyə etdiyi belə ədəbiyyat hər zaman olub. Məsələn, yadımdadır, mən yeniyetmə ikən Asif Əfəndiyevin “Müdriklik səlahiyyəti” kitabını oxuyub biri-birimizə ötürürdük. İndiki meyarlarla o kitab orta səviyyəli ədəbi-tənqid mətnləri idi, ancaq o dövrün ənənəvi qəliblərinə sığmırdı. Bir çox yazıçıların sonradan məşhurlaşmasında onların yaradıcılığının ilkin mərhələsindəki bu ənənvi qəliblərə sığmazlıq böyük rol oynamışdı; Məmməd Araz, Ramiz Rövşən, Vaqif Bayatlının adlarını çəkə bilərəm. Mən tələbə olan vaxtlar, tələbələrlə görüşə gələn yaşlı yazıçılardan “nə üçün Vaqif Bayatlını, Ramiz Rövşəni çap etmirsiz” deyə tələb edirdik. Dolayısıyla, şairin, yazıçının rəsmi dairələr tərəfindən qəbul edilməməsi onun üçün böyük şansdır, bu dövr nə qədər uzansa o qədər yaxşıdır. Qəbul olunmaq birinci ölüm deməkdir.
- Yenilik haqqında danışdınız. Əsərin və ya yazarın yeni olduğunu göstərən bir meyyar yoxdur axı, ona qalsa hər bir yazan adam özünü yenilikçi hesab edir, yeniliyə iddialıdır.
- Bəli, hər bir yazan adam özünü allahın bacısı oğlu hesab edir, yeniliyə də iddialı olur, desən əbədiyyətə də. Ancaq praqmatik yanaşma bizdən faktlarla danışmağı tələb edir. Baxaq görək hansı yazıçı içtimai rəydə silkələnmə yarada bilib, kimlər yarada bilməyib, faktlar heç vaxt aldatmır. Mən özüm üçün yeniliyin meyarını (bayağı görünməkdən qorxmuram) müəyyənləşdirmişəm: yazdıqları qəbul edilməyən, əsərləri geniş ictimai rezonans doğuran, mübahisələrə səbəb olan, haqqında məhkəmə davaları açılan, müxtəlif vasitələrlə gözdən salınmaq istənən müəlliflər yenidir. O yazarlar ki qəbul olunurlar, bəh-bəhlə yuxarı başa keçirilirlər, bəri başdan onlardan şübhələnirəm. Öz zamanlarında inkar edilənlər sonradan yenilikçi kimi anılıblar.
- Bu yaxınlarda “Reytinq” qəzetində dərc etdirdiyiniz bir yazıda yazıçı və kitab anlayışının Azərbaycanda təhlükəli həddə olduğunu ifadə etmişdiniz. Bu təhlükə nədən ibarətdir?
- Ölkədə kitab oxuma faizi kəskin surətdə aşağı düşüb. Dövlətin bu məsələ ilə bağlı qurumları; Mədəniyyət Nazirliyi, Yazıçılar Birliyi, Parlament Mədəniyyət Komissiyası bu məsələyə diqqət ayırmalı, nə üçün belə olduğunu araşdırmalıdır. Əvvəla, bu hal milli varlığımız üçün təhlükəli olaraq qiymətləndirilməlidir. Kitab tirajlarının nə üçün 300 ədədə düşdüyünün səbəbləri tapılmalıdır. Bu göstəricinin qarşısında hər hansı tərəqqidən və ya iqtisadi dirçəlişdən danışmaq son dərəcə mənasızdır. Bir millət üçün oxuma səviyyəsi ən birinci göstəricidir. Kitab qiymətləri oxucunun cibinə görə deyilsə çarəsinə baxılmalıdır. Kitab məsələsini, - nəşriyyatdan oxucuya qədərki zəncirdə kimlər varsa, - taleyin ixtiyarına buraxmaq olmaz, dövlət elə bu cürə işləri tənzimləmək üçündür. Əgər tənzimlənməsə, yaxşı heç nə olmayacaq. Çox yaxın zamanda ümumiyyətlə oxumayan bir topluma çevriləcəyik, dolayısıyla mədəni millətlər sırasında yerimiz olmayacaq.
- Bir neçə il əvvəl AY Ocağının istisində Aqşin, Günel Mövlud, Sevinc Pərvanə, Xaqani Has və digərləri isinirdilər. Bu gün ocaq ətrafında yeni gənclər varmı?
- Şübhəsiz yeni gənclər var. Radikal bədii ifadə yöntəmlərini seçən gənc yazarlar bir qayda olaraq AYO-nu seçir. Gənc yazıçılar üçün özünü təsdiq etmək məsələsi önəmlidir. AYO bu işdə onlara kömək edir. Həm də, ədəbiyyata, bədii yaradıcılığa bağlı, bu sahədə özünü təsdiq etmiş, insanların sayının çox olmasında biz, bu qurumun nüvəsində dayanan adamlar, maraqlıyıq. Ədəbiyyat ailəsi böyüməli və güclənməlidir. Buna görə də gənc istedadların üzə çıxmasında, imzalarının təsdiq olunmasında əlimizdən gələni edirik və etməyə hazırıq. AYO ətrafında yeni gənclər var, şişirtmədən deyə bilərəm ki, yeni nəsil yazarların bu, hələlik yeganə, avanqard təşkilatı böyümə trendini davam etməkdədir.
- AYO-dan uzaqlaşan gənclər var. Buna səbəb nədir?
- AYO-dan uzaqlaşan cəmi 2 ruhən gənc insan var - Murad Köhnəqala və Günel Mövlud. Onlar mətbuatda açıqlama verərək artıq AYO sıralarında olmadıqlarını bildiriblər. Səbəbi, görünür hər ikisində özünütəsdiq prosesi başa çatıb. Başqa səbəb, şəxsi inciklik-filan olmayıb.
- Əbəbi prosesdə fərdlərin ayrı-ayrılıqda, yaxud qrup şəklində bölünməsi nə dərəcədə doğrudur? Nəyə görə birləşə bilmirlər? Axı istedadlı adamlar yalnız AYO-da deyil.
- Yazıçıların maraq qruplarına bölünməsi təbiidir. Əksinə, ayrı-ayrı qrupların olması yaradıcılıq prosesini maraqlı edir. Xoş məramlı rəqabət ortamı olmalıdır. Kiminsə “acığına” şedevr yaranması da istisna deyil. Təbiətdə və cəmiyyətdə ziddiyyətlərin vəhdəti və mübarizəsi qanunu işləyir. Sənin dediyin mənada “birləşmək” anlayışının heç bir fəlsəfi dayağı yoxdur. Əksinə, bütün sahələrdə inkişaf yalnız mübarizə və inkar sayəsində mümkün ola bilər. İnsanın hamıyla barışıq içərisində olması pataloji durumdur. İstedadlı insanların AYO-dan kənarda da olduğunu qəbul edirəm. Hətta AYB-də də belələri var. Digər qurumlarla ümumi işin xatirinə hər zaman əməkdaşlıq etməyə hazırıq və AYO üzvü olmayan istedadlı gənclərə “Alatoran” səhifələrində həvəslə yer veririk.
- Məncə istedad olan yerdə heç bir qruplaşmaya, təşkilata ehtiyac yoxdur. Ədəbiyyat üçün daha vacibi oxucuların onu anlaması, oxuması və sevməsidir.- Bu fikirlə razı deyiləm. Təşkilatlanmaq, hansı sahədə olursa olsun, mədəni insanlara aid xüsusiyyətdir. Hər bir insan öz evində tək yaşayır, ancaq kommunal problemləri həll etməkdən ötrü məhəllə şurasına ehtiyac var. Lazım gələndə birləşə bilmək yaxşı xüsusiyyətdir. Ancaq, sivil, demokratik əsaslarada birləşməni nəzərdə tuturam. Yerlibazlıq prinsipləri ilə birləşməkdən danışmıram. Müstəqil Azərbaycanda yerliçilik prinsipləriylə yaşamaq cinayətdir, bundan daha betəri, əxlaqsızlıqdır. Daha yaxşı təşkilatlana bilən xalqlar bu gün irəlidədir. Siz dediyiniz nirvanaya bəşəriyyət hələ yetişməyib. Bizim kimi, yox edilmək astanasında olan millətlər üçün, bütün hallarda və səviyyələrdə, kollektiv fəaliyyət yeganə xilas yoludur...



Rasim Qaraca. Müsahibə. Ə.Əlioğlunun suallarına cavablar.
 
Reytinq
 (səs sayı: 11)


Şərhlər: 1
Dərc olunub: 2 Dekabr 2008
Baxılıb: 1028 dəfə
Müəllif: yaquar
 
  Çap et.        
 
 
#1 yazıb: yaquar (2 Dekabr 2008 23:10)
Rasim bey, musahibeni oxudum. Maraqlıdır. Hususen farklı farklı gruplaşmalar olmalıdır demeni çok önemli buldum. Bunu hele de akıl edemeyenler var. Biz de ne kadar çok ayrı düşünenler ve ayrı düşünenlerin derneği varsa o bizi ileri aparacakdır. Diger taraftan teşkilatlanmak da gerkeldiri, bazı işleri ancak öyle görmek mümkün olur.
AYO başkanlığına Rafiq Tağinı seçmek de gelenek oluşturacak bir olaydır. İnsanlar bazı görevlere gelmeli ve gitmesini de bacarmalıdır. Aramızdaki istidatlılar kendilerini göstermek için imkan tapmalılar...
Sonda bütün dostları bir arada görmekten de büyük memnun olduğumu, bütün dostlara selamlarımı yetirmeni rica ederim.
Sevgi ve saygılarımla. Fethi Gedikli


--------------------
Qeydiyyatdan keçib: 28.08.2008 | ICQ: --
  
Məlumat
"Qonaq" kimi daxil olan ziyarətçilər saytda rəylərin bildirə bilməzlər.Zəhmət olmasa qeydiyyatdan keçin və ya öz hesabınızla sayta daxil olun!
Bölmələrdəki yazıların qısa başlıqlarla ifadəsi
    Art
  • 2008-12-09 Babi. Şizo-Art | Müəllif: yaquar | Baxış sayı: 851 | Şərh sayı: 3 | Reytinq: 19
  • 2008-09-04 Üç bàdàmà bir qîz | Müəllif: yaquar | Baxış sayı: 885 | Şərh sayı: 0 | Reytinq: 5
Menyu
Xəbərlər
Məqalələr
Tənqid
Kitab dünyası
Müzakirə
Tərcümələr
Əsərlər
Xaricdəki yazarlarımız
Güney ədəbiyyatı
Teatr
Art
Səsli şeirlər
Fotolar
Gündəlik notlar
Alatoran
Məktublar
reklam
Burda reklamınız ola bilər
Xətdə olanlar
Hal-hazırda saytda: 6
Istifadəçilər: 0
Qonaqlar: 4
Axtarış robotları: 2

Istifadəçilər:
Tapılmadı.

Axtarış robotları:
GooglebotYahoo

Admin | Nəzarətçi | Yazar

Dost saytlar
Azerdigest.CoM

 
Ana səhifə | Qeydiyyat |Əlaqə | RSS 2.0
İstifadəyə verildiyi tarix © 2008 ADYAZAR.AZ. Hazırlayıb: Serfeli Studio.